كنگره بزرگداشت مقدس اردبيلى ( 1375 ش : قم و اردبيل )
22
مقالات كنگره محقق اردبيلى ( مقالات ) ( فارسى )
است بنابراين اگر با مسح جرى نيز صورت بگيرد وضو صحيح است . ) « 1 » محقق در زبدة البيان ذيل بحث از آيه 6 سورهء شريفه مائده كه حكم وضو از آن مستنبط است مجددا بحث مشروط نبودن مسح به عدم جرى را مطرح مىكند و مىفرمايد : شكى در صدق اسم مسح با مسّ و همراه با ترى اندك كه گفته شود غسل است ، نى باشد ولو در اين صورت اقل غسل متعارف تحقق يابد . اگر مشروط شود كه در مسح جرى نبايد باشد تكليف شاقّ است و در شرع ، تكاليف شاقّ منتفى است ، چرا كه تحقّق مسح به گونهاى كه ترى بر عضو ممسوح ( سر و پا ) ظاهر شود ولى اقلّ غسل مثل روغن مالى . . . در آن پيدا نشود مشكل است . آنچه كه شيخ زين الدين شهيد ثانى در كتاب مسالك الافهام خود كه در شرح شرايع الاسلام محقق حلّى است ، آورده و مسح را مقيد به عدم جرى كرده است بعيد مىنمايد . البته ممكن است اين قيد به احتياط نزديكتر باشد ( لكن وجوبى در كار نيست . ) « 2 » حكم تيمم تيمم در لغت به معنى قصد است و در اصطلاح شرع قصد براى طهارت ترابيه است كه شامل مسح صورت و دو دست است . حكم تيمم مأخوذ از آيه 6 سوره شريفه مائده است . البته از آيه 42 سورهء نسا نيز با تفاوت اندكى ، حكم تيمم استنباط مىشود .
--> ( 1 ) . مجمع الفائدة و البرهان ج 1 ، ص 104 و 105 . ( 2 ) . زبدة البيان ص 18 .